safe

Vodič za lekare

Partneri

Pokrajinski sekretarijat za graditeljstvo, urbanizam i zaštitu životne sredine
Pokrajinski sekretarijat za graditeljstvo, urbanizam i zaštitu životne sredine
Fond "Evropski poslovi" Autonomne Pokrajine Vojvodine
Fond "Evropski poslovi" Autonomne Pokrajine Vojvodine
Grad Sombor
Grad Sombor
Opština Baja
Opština Baja
dobri susedi

Vodič za lekare

  • Alergija

    Alergijska reakcija je prekomerna reakcija organizma, posredovana imunskim mehanizmima, na različite činioce iz spoljašnje sredine koje nazivamo alergenima.

    Supstance iz prašine, polenov prah, proteini hrane i slično, su strane ljudskom organizmu.

    Nazivamo ih antigenima. 

    Kod određenog procenta populacije borba između antigena i antitela prouzrokuje prekomernu ili „alergijsku" reakciju. U slučajevima alergijskih reakcija, antigene nazivamo i alergenima.

    Da bi došlo do senzibilizacije, imunski sistem nekog organizma prvo mora doći u kontakt sa alergenom, potom stvoriti memoriju i biti spreman na odbranu kada se sledeći put ponovo sretne sa istim alergenom. Vreme potrebno za stvarnje senzibilizacije varira od osobe do osobe (od nekoliko dana do nekoliko godina), a karakteriše se stvaranjem antitela na činioce spoljašnje sredine (alergene).

    Atopija je imunski poremećaj koji se odlikuje preosetljivošću na uobičajene, neškodljive antigene spoljašnje sredine.

    Otkrića koja su dovela do uvođenja termina „atopija" objavili su Cooke i Van derVeer 1916. godine u prvom volumenu časopisa „Journal of Immunology". Autori su opisali neposrednu kožnu reaktivnost na uobičajene alergene kod bolesnika koji su patili od čestih alergijskih bolesti i zaključili su da ovakve osobe imaju posebnu sklonost da na prirodan način postanu preosetljive na određene proteine kojima su često izloženi u svojoj sredini. Termin „atopija" uveli su Coca i Cooke 1923. godine da bi opisali te nalaze.

    Poznati alergolog Jack Pepys je atopiju okarakterisao kao tip imunološke reaktivnosti čija je odlika brza produkcija IgE antitela na uobičajene antigene spoljašnje sredine.

    Dakle, neprekidna i obilna produkcija IgE  na antigene sredine je ključni proces koji leži u osnovi atopije. Da bi došlo do ispoljavanja atopijskih bolesti, pored genetske predispozicije, neophodni su i faktori spoljašnje sredine.

    Najčešći alergeni su poleni trava, drveća, korova, produkti grinja kućne prašine (dermatophagoides pteronnisinus), kućnih ljubimaca, hrana, lekovi, konzervansi, otrovi insekata.

    U alergijske bolesti se ubrajaju oboljenja organa za disanje - astma, rinitis, kožne alergije i alergija na hranu.

    Ambrozija kao faktor rizika za nastanak alergijskih bolesti

    Ambrozija (lat. Ambrosia artemisiifolia) je rod invazivnih korova, jedna od najpoznatijih i najopasnijih alergogenih biljaka na svetu. Jednogodišnja je biljka visine od 20 cm do 2 m. Niče od sredine aprila, a cveta u kasno leto i jesen. 

    Polen ambrozije izaziva alergiju kod ljudi. Kod osetljivih osoba 20-30 polenovih zrna u 1 m3 vazduha može da izazove alergijske reakcije, a samo jedna biljka proizvodi više miliona polenovih zrna. Ona se uz pomoć vetra mogu raspršiti na površinu od više kvadratnih kilometara. 

    Polen ambrozije spada u specifične agense koji zagađuju vazduh. Nespecifični agensi kao što su SO2, NO2, CO2 uz delovanje UV zraka izazivaju povećanu produkciju polena ambrozije i promene hemijskog sastava jedinjenja koji su sastavni delovi polenovih zrna i time povećavaju broj alergogenih proteina.

    Ambrozija prvenstveno nastanjuje neuređeno i zapušteno zemljište. Najefikasniji način uništavanja je čupanje iz korena.

    Kod onih koji su alergični na ambroziju, simptomi najčešće počinju od avgusta meseca, a manifestuju se na disajnim putevima, očima i koži (alergijski rinitis, konjunktivitis, astma, urtikarija).

    Važno je napomenuti da terapiju treba početi na samom početku cvetanja ambrozije ili 7-10 dana ranije, tj. dok se tegobe još nisu ni javile. 

 
EUOva internet stranica je organizovana uz finansijsku podršku Evropske unije. Za sadržaj ove internet stranice je odgovoran isključivo Fond "Evropski poslovi" Autonomne Pokrajine Vojvodine i sadržaj ovog dokumenta ne odražava zvanično mišljenje Evropske unije i/ili Direktorata.